Kunning

Broytingar í rentustuðulslógini

Løgtingið hevur samtykt ymiskar broytingar í rentustuðulslógini sum hava til endamáls at minka útgjaldingina av rentustuðlinum næstu 5 árini. Broytingarnar hava virknað við afturvirkandi kraft frá 26. september 2009.

Bert rentustuðul til høvuðsbústaðin
Eftir galdandi siðvenju hava persónar í ávísum førum kunnað fingið útgoldið rentustuðul til tveir bústaðir samstundis. Hetta er t.d. komið fyri, tá ið persónur hevur átt tvær húsaognir, og tað kundi staðfestast, at báðar ognirnar vórðu nýttar sum veruligur bústaður hjá viðkomandi persóni. Rentustuðul hevur eisini verið útgoldin fyri tvær húsaognir samstundis í teimum førum, tá ið persónar hava flutt bústað, men framvegis hava havt lán til fyrrverandi bústaðin til hesin varð seldur.

Eftir lógarbroytingina er nú ásett, at stuðul bert verður veittur fyri tann bústað, har viðkomandi persónur verður hildin at búgva, og eigur viðkomandi persónur fleiri bústaðir, verður stuðul bert veittur fyri lán til høvuðsbústaðin.

Lógarbroytingin viðførir eisini, at rentustuðul verður bert veittur um viðkomandi persónur býr í húsunum. Rentustuðul verður ikki útgoldin í sambandi við lán til keyp av grundstykki ella meðan húsini standa í gerð.

Persónar, sum flyta bústað, og í hesum sambandi eiga tveir bústaðir í ávíst tíðarskeið, til fyrrverandi bústaðurin er seldur, fáa framyvir bert rentustuðul fyri ta húsaognina, sum verður nýtt sum veruligur bústaður.

Provisjónir og líknandi gjøld
Higartil hevur rentustuðul verið veittur fyri bæði vanligar rentur og onnur gjøld, so sum t.d. stovningarprovisjón og avgreiðslugjøld. Við lógarbroytingini verður nú ásett, at rentustuðul ikki verður veittur fyri provisjónir og onnur líknandi gjøld, sum verða goldin í sambandi við eitt nú stovnan og umlegging av lánum.

Lógarbroytingin hevur virknað við afturvirkandi kraft til 26. september 2009. Persónar, sum hava stovnað ella umlagt lán aftaná 26. september 2009, og sum í hesum sambandi longu hava fingið stuðul fyri t.d. stovningarprovisjón, verða kravdir at afturgjalda henda stuðul, ella eisini verður upphæddin mótroknað í framtíðar útgjaldingum av rentustuðli.

Annars kann verða víst á, at lógarbroytingin sum so ikki lýsir nærri hvat meinast við "provisjónir og líknandi gjøld", og herundir eisini hvar markið er millum vanligar rentur og onnur gjøld, sum ikki skulu javnmetast við vanligar rentur.

Hámark upp á 150.000 kr.
Áðrenn lógarbroytingina var eitt hámark upp á 60.000 kr. um árið galdandi fyri hvønn persón. Í serligum førum kundi TAKS tó eftir umsókn hækka hetta hámark til 120.000 kr. um árið fyri hvønn persón. Hjún ella sambúgvandi kundu sostatt fáa stuðul upp til 2 x 120.000 kr. um árið.

Sambært lógarbroytingini kann rentustuðul framyvir verða veittur fyri rentur upp á í mesta lagi 150.000 kr. um árið. Lógin nevnir tó ikki hvørt hámarkið upp á 150.000 kr. er fyri hvønn persón ella fyri hvønn bústað. Tó verður nevnt í viðmerkingunum til lógarbroytingina, at hámarkið er ásett til 150.000 kr. um árið fyri hvørt matrikulnummar.

Skatta- og Avgjaldskærunevndin hevur í avgerð frá 2005 staðfest, at soleiðis sum lógin er orðað, skal hámarkið roknast fyri hvønn persón og ikki fyri hvørt matrikulnummar. Í sambandi við framdu lógarbroytingina er tað bert sjálv hámarksupphæddin sum er broytt, meðan orðingin í lógini framvegis er tann sama.

Um hámarkið upp á 150.000 kr. framvegis skal roknast fyri hvønn persón, soleiðis sum Skatta- og Avgjaldskærunevndin áður hevur staðfest, viðførir lógarbroytingin í veruleikanum eina hækking av hámarkinum, og ikki eina lækking, soleiðis sum ætlanin annars er við lógar-broytingini.

Úr 40% til 35%
Síðani 2003 hevur rentustuðulin verið ásettur til 40% av rentuútreiðslunum. Frá 1. januar 2010 verður prosentstigið lækkað til 39%. Prosentstigið lækkar somuleiðis við 1% árliga næstu 4 árini fram til 1. januar 2014, tá ið prosentstigið verður fastlagt á 35%.

Í niðanfyristandandi dømi, har lániskuldin er 1.500.000 kr. og rentan er 6%, viðførir lógar-broytingin ein meirkostnað í 2010 upp á 900 kr. um árið, og ein meirkostnað í 2014 upp á 4.500 kr. um árið í mun til 2009.

Ár

Skuld

Renta

Stuðulsstig

Rentustuðul

2009

1.500.000

90.000

40%

36.000

2010

1.500.000

90.000

39%

35.100

900

2009

1.500.000

90.000

40%

36.000

2014

1.500.000

90.000

35%

31.500

4.500


Virknað við afturvirkandi kraft
Sum áður nevnt hevur lógin virknað við afturvirkandi kraft frá 26. september 2009. Hetta hevur týdning fyri broytingina viðv. provisjónum og øðrum gjøldum, sum lántakarar møguliga longu hava fingið stuðul fyri. Í tílíkum førum verður rentustuðulin afturkravdur ella mótroknaður í framtíðar útgjaldingum av rentustuðli.

Persónar, sum síðani 26. september 2009, hava fingið rentustuðul fyri grundstykki, hús í gerð ella fyri meira enn ein bústað, kunnu eisini roknað við, at teir verða kravdir at afturgjalda rentu-stuðulin, sum er útgoldin í hesum sambandi.

Fyri persónar, sum ikki hava søkt um hækking av hámarkinum áðrenn 26. september 2009, verður hámarkið upp á 150.000 kr. galdandi fyri alt 2009. Persónar, sum áðrenn 26. september 2009, hava søkt um hækking av hámarkinum, kunnu sum útgangsstøði fáa rentustuðul fyri alt 2009 eftir "gomlu" hámarksreglunum, tó tað er óvist nær broytingin, frá at hámarkið skal roknast fyri hvørt matrikulnummar í staðin fyri hvønn persón, fær virknað í tílíkum førum.